Balıkesir Merhaba Gazetesi

BU DEVE BAŞKA DEVE

BU DEVE BAŞKA DEVE
11 Ekim 2014 - 0:12

Genel

02

 

İvrindi Mallıca Mahallesi, atalarından miras “Bayram Devesi” geleneğini sürdürmenin gururunu yaşıyor. Bayram akşamı başlayan deve eğlencesi gece ganimet paylaşımı ve Savran Başı’nın ilahileriyle son buluyor.

Bugünün gençliğine çok yabancı olduğu aşikar ama “Bayram Devesi Şenlikleri” yıllara meydan okurcasına İvrindi’nin Mallıca Mahallesi’nde geleneklere uygun olarak devam ediyor.
Devenin mahalle sakinlerine şakalarını içeren eğlence dolu etkinlik bayram akşamı başlıyor ve gece sonunda ilahilerle sona eriyor. Sosyal eğlence kültürümüzü yansıtan bayram devesinde köyün, mahallenin ileri gelen varlıklı aileleri çeşitli şakalar kapsamında aslında bir nevi yöre sakinlerine ikramda bulunmuş oluyor. Toplanan ikramlar yine köy yada mahalle sakinleri tarafından afiyetle yeniyor.
DEVE ÖNÜNE KATTIĞINI GÖTÜRÜYOR
Bayram devesi iki uzun kalasa merdiven gibi bağlantılar yapılarak ve yarım silindir üstüne de çul serilerek yapılıyor. Devenin baş kısmında ve birde arkasında iki kişi yer alarak deveye yön veriyorlar. Devenin güdümü Savran Başı’na ait. Savran başı deveyi yat-kalk yada sağa-sola dön diye yönlendiren kişi, bir nevi komutan. Önde Savran başı ve yanındaki onlarca kalabalık hareketleri birlikte gerçekleştiriyorlar. Deve hızlı bir şekilde koşarken arkadaki kalabalık grup çanları çalarak kervana eşlik ediyor. Deve köyde ünlü zengin hatırı sayılır kişilere gidiyor. Devenin seçtiği kişi deve kervanına katılıp eşlik etmek zorunda. Şayet eşlik etmesse deve topluluğu kendisini su havuzuna atıyor. Kişi havuza atılmak istemezse bu kalabalığa tavuk, koyun, oğlak gibi bir şey vermek zorunda.
DEVEDEN KURTULMAK MÜMKÜN DEĞİL
Bayram devesinin seçip ziyaret ettiği kişinin deveden kurtuluşu pek mümkün değil. Zira Bayram Devesi önce eve girip avluya bakar aradığına ulaşamamışsa, evinde yoksa iş çatıya çıkmaya kadar varır. Yani kişinin deveden kurtuluşu söz konusu değil. Bu Mallıca’da her bayram birinci yada ikinci gece yaşanan bir eğlence. Deve kervanı aslında birazda tehlikeli. Kafası delinen vücudu çizilen olabiliyor ama kimsenin halinden şikayeti yok. Akşam saatlerinde havanın kararmasıyla başlayan Bayram Devesi gece 12 gibi bitiyor. Ardından deve yere yatırılır. Savran başı deveye topluluğun önünde ilahiler söyler. Deve bu esnada arada canlanıp ganimetle birlikte kaçmak ister ve arada ayaklanır ama nöbetçi gençler hemen müdahale ederek deveyi geri yatırır. Devenin elde ettiği kazanç ertesi gün tüm köy halkıyla tüketilir.
EĞLENCE, RİSK, HEYECAN HEPSİ DEVEDE MEVCUT
Muhtarlık tarafından organize edilen ve kadın kız, yaşlı genç herkes tarafından zevkle izlenen ve izleyenlere unutulmaz heyecanlar yaşatan bu eğlencenin anlatımı zor olayacağı için, aslında yaşanması gerekiyor. Eğitici ve ibret alıcı yönlerinin dışında izleyenlerin, unutamayacağı heyecanları tattırıyor. Bu geleneklerimizin devamlı var olması için bu eğlencenin yaygınlaşması, toplumlar arasındaki kopuklukları kaynaştırması yönünden devam etmesinin faydaları büyük. Devenin kini meşhurdur. Kinin ve kırgınlığın zararlarını, kervana katılmanın faydalarını, eğlenirken spor yapmanın adabını, bu eğlencenin içinde bulmak mümkün. Eğlenme spor yapma, riske girme, yardımlaşma, heyecan yaşama, zora dayanma, tahammül etme, müzik, bilmece hepsi bu eğlencenin içinde.
Haber: İsmail Koca
Fotoğraf: Sait Soydan Yılmaz

 

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Sitemizde yayınlanan haberlerin telif hakları gazete ve haber kaynaklarına aittir, haberleri kopyalamayınız.