Belediye Şirketlerinde Denetim Gündemde
Belediyelere bağlı şirketlerin denetimi, kamu kaynaklarının kullanımı ve şeffaflık ilkeleri açısından yeniden gündeme geldi. Belediye şirketlerinin hangi kapsamda ve hangi kurumlar tarafından denetlendiği mevzuat çerçevesinde netleşiyor.
Belediye Şirketleri Neden Kuruluyor?
Belediyeler, artan hizmet ihtiyaçlarını daha hızlı ve etkin karşılamak amacıyla sermayesinin tamamı ya da çoğunluğu kendilerine ait şirketler kurabiliyor. Bu şirketler ulaşım, temizlik, altyapı, enerji ve sosyal hizmetler gibi alanlarda faaliyet gösteriyor.
Hukuki Statü: Ticari Şirket Ama Kamu Kaynağı
Belediye şirketleri, Türk Ticaret Kanunu’na göre kurulmuş ticari işletmeler olsa da sermayeleri kamuya ait olduğu için kamu kaynaklarını kullanıyor. Bu durum, şirketleri hem özel hukuk hem de kamu hukuku yönü olan “karma” bir yapıya dönüştürüyor.
Denetimde Sayıştay Yetkisi
Mevzuata göre belediyeler ve belediyelere bağlı şirketler, Sayıştay denetimine tabi bulunuyor. Sayıştay denetimleri;
-
Mali tabloların doğruluğu
-
Kamu kaynaklarının mevzuata uygun kullanımı
-
Kaynakların ekonomik, verimli ve etkili kullanılıp kullanılmadığı
başlıkları altında yürütülüyor.
İç ve Dış Denetim Birlikte İşliyor
Belediye şirketlerinde denetim yalnızca Sayıştay ile sınırlı değil. Şirketler ayrıca:
-
Bağımsız denetim kuruluşları
-
Belediye meclisleri
-
İç denetim birimleri
tarafından da denetlenebiliyor. Bu çoklu denetim yapısının amacı, kamu zararının önlenmesi ve hesap verebilirliğin sağlanması.
Denetim Standartları Geliştiriliyor
Son yıllarda mahalli idare şirketlerine yönelik denetim kılavuzları ve uygulama rehberleri hazırlanarak, denetim süreçlerinin daha standart ve şeffaf hale getirilmesi hedefleniyor. Özellikle performans ve faaliyet denetiminin güçlendirilmesi gerektiği vurgulanıyor.
Uzmanlardan Şeffaflık Uyarısı
Uzmanlar, belediye şirketlerinin hem ticari rekabet içinde yer alması hem de kamu kaynağı kullanması nedeniyle denetim süreçlerinin açık, düzenli ve kamuoyuna anlaşılır şekilde yürütülmesinin zorunlu olduğuna dikkat çekiyor.
Belediye şirketleri ticari yapı olarak faaliyet gösterse de kamu kaynağı kullandıkları için Sayıştay başta olmak üzere çok yönlü denetime tabi. Denetimin güçlendirilmesi, kamu kaynaklarının korunması ve şeffaf yönetim açısından kritik önem taşıyor.
Sayıştay 2025 Kadro Değişikliği OnaylandıGündem
KGM’den Sürücülere Uyarı: Yollarda Kısmi Kapanmalar VarGündem