Beraet Gecesi

Bismillâhihirrahmanirrahim
“Ha, Mim.”Duhan 1
“Apaçık Kitab’a andolsun;”Duhan,2
“Gerçekten Biz onu mübarek bir gecede indirdik, gerçekten Biz uyaranlarız.”Duhan, 3
“Ki onda (o gecede) her hikmetli iş ayrılır.”Duhan, 4
“Katımız’dan bir emir ile; doğrusu Biz, (insanlara elçi) gönderenleriz.”Duhan, 5
“Rabbinden bir rahmet olarak. Şüphesiz O, işitendir, bilendir.”Duhan, 6
“Eğer kesin bir bilgiyle inanıyorsanız (Allah), göklerin, yerin ve bu ikisi arasında bulunanların
Rabbidir.”Duhan, 7
“O’ndan başka İlah yoktur; diriltir ve öldürür. Sizin de Rabbinizdir, geçmiş atalarınızın da
Rabbidir.” Duhan, 8
Tefsirlerde Duhan Suresinin ilk ayetlerinde Beraet Gecesinden bahsedildiği görüşü vardır. Beraat
gecesi mana olarak, Beri olmak, aklanmak, temiz ve suçsuz çıkmak demektir. Yine bu geceye dört
isim verilmiştir. “Mübarek Gece”, “Beraet Gecesi”, “Sakk (sened) Gecesi. “Rahmet Gecesi.” Alusi
Tefsiri, VIII,112; Razi Tefsir,VII,446 ka

Bu ayetler hakkında iki rivayet vardır. Bu mübarek gece Kadir Gecesidir. Bazıları ise bu gecenin
Berat Gecesi olduğunu söylemişlerdir.
Yine her iki rivayeti birleştiren diğer bir görüş ise hikmetli işlerin ayırımının yapılmasına Berat
Gecesinde başlanır ve Kadir Gecesine kadar devam etmektedir.
İbni Abbas’tan gelen rivayete göre, hikmetli işlerin birbirinden ayırt edilmesi şu şekilde cereyan
etmektedir: Bu seneden gelecek seneye kadar meydana gelecek olayların hepsi ayrı ayrı melekler
tarafından defterlere yazılır. Rızıklar, eceller, zenginlik, fakirlik, ölümler, doğumlar hep bu esnada
kaydedilir. O yılki hacıların sayısı bile bu devrede takdir olunur. Herkesin ve her-şeyin o sene içindeki
mukadderatı kaydedilir denilmiştir.

Rızıkla alakalı defterler Mikail as. verilir. Savaşlarla ilgili defterler Cebrail as. verilir. Ameller nüshası
dünya semasında görevli melek olan İsrafil as. verilir. Ölüm ve musibetlerle ilgili defter de Azrail as.
teslim edilir. Fahreddin Razi’ ye göre bu defterlerin düzenlenmesi Beraet Gecesinde başlar, Kadir
Gecesinde ise her defter sahibine teslim edilir. Hülasatü’l-Beyan Tefsiri, XIII,5251
Kur’an-ı Kerim’in beraat gecesi indirilmesi konusunda Tefsirlerde genel şöyle bir bilgi verilmektedir.
Beraet gecesi, Kuran-ı Kerimin Levh-i Mahfuzdan dünya semasına toptan indirilmiştir. Buna inzal
denir. Kadir gecesinde ise Peygamberimiz sav’e ilk kez ve parça parça indirilmeye başlanmıştır. Buna
da tenzil denir.
Beraet Gecesinin beş ayrı özelliği rivayet edilmektedir.
1. Bütün hikmetli işlerin ayırımına başlanması.
2. Bu gecede yapılacak ibadetlerin diğer vakitlere nispetle kat kat sevaplı olması.
3. İlahi rahmetin bütün alemi kuşatması.
4. Hz. Allah’ın af ve bağışlamasının coşması.
5. Peygamberimiz sav’e tam bir şefaat yetkisinin verilmiş olması.
Bir rivayete göre Resulullah sav Şaban’ın onüçüncü gecesi ümmeti hakkında şefaat niyaz etti, üçte biri
verildi. Ondördüncü gecesi niyaz etti üçte ikisi verildi. Onbeşinci gecesi niyaz etti, hepsi verildi.
Ancak Hz. Allah’tan devenin kaçması gibi kaçanlar başka… Hak Dini Kur’an Dili, 6,4294
Zemzem kuyusunun bu gecede açık bir şekilde coşup çoğalması da bu manaları kuvvetlendiren kutsal
bir işaret olarak yorumlanmaktadır. Hak Dini Kur an Dili, VI,4294

Peygamberimiz sav Berat Gecesinin feyiz ve bereketini anlatırken “Şaban’ın 15. gecesi geldiğinde
geceyi uyanık ibadetle, gündüzü de oruçlu olarak geçirin. O gece güneş battıktan sonra Allah
rahmetiyle dünya semasına tecelli eder ve şöyle seslenir. “İstiğfar eden yok mu, affedeyim ve
bağışlayayım. “Rızık isteyen yok mu, hemen rızık vereyim. “Başına bir musibet gelen yok mu,
hemen sağlık ve afiyet vereyim. “Böylece tan yerinin ağarmasına kadar bu şekilde devam eder.”
İbni Mace, İkame, 191

Bir Beraet Gecesinde Hz. Aişe yanında Allah Resulü sav göremeyince kalkarak Efendimizi aramaya
başlar. Peygamberimiz sav’i Cennetü’1-Baki mezarlığı yolunda bulur.
Peygamberimiz sav mübarek hanımına Berat Gecesinin faziletini şöyle anlatır. Ya Aişe “Muhakkak
ki, Allah cc Şaban’ın onbeşinci gecesinde dünya semasına rahmetiyle tecelli eder ve Beni Kelb Kabilesinin koyunlarının kılları sayısınca insanları mağfiret eder.” İbni Mace, Mukaddime, 191;
Tirmizi, savm,39
Bazı alimler Beraet gecesi elli bin senelik bir ibadet hayatının sevabını bir gece içinde bize
kazandırabilir. “Onun için elden geldiği kadar Kur’ân ve istiğfar ve salavatla meşgul olmak
büyük bir kârdır.” Demişlerdir. Gecenin manevi değeri dolayısıyla namaz, Kur’an tilaveti, zikir,
tesbih ve istiğfarla geçirilmesi müstehap görülmüştür.

Duamızda ise şu bölümün olması tavsiye edilmiştir. “Allahım, azabından affına, gazabından rızana
sığınırım, Senden yine Sana iltica ederim. Sana gereği gibi hamd etmekten âcizim. Sen Kendini
sena ettiğin gibi yücesin.” “Allahım, şayet ismimi saîdler defterine yazdıysan, orada sabit kıl.
Şayet ismimi şakiler defterine yazdıysan oradan sil. Çünkü Sen buyurdun ki, ‘Allah dilediğini
siler yok eder, dilediğini de sabit bırakır, Levh-i Mahfuz Onun katındadır.”
Rabbimiz beraet gecemizi bizlerin ve tüm Ümmetin birliğine vesile eylesin..