Bu Ayvayı Kim Yer?

Bir dönemin sıradan kışı meyvesi, bugün adeta servete dönüşmüş durumda. Daha düne kadar kilosu 110 TL olan ayva, bir gecede 450 liraya fırladı. Hesap ortada: 4 ayva = 1 kilo. Yani, tek bir ayva 125 lira. Manav tezgâhlarında artık meyve değil, küçük bir yatırım aracı duruyor sanki.

İstanbul’da ayvanın kilosu 450 ile 600 TL arasında satılıyor. Etikete bakan eli cebine, gözü terazinin ibresine gidiyor. “Bu ayva mı, ziynet mi?” sorusu dudaklardan dökülüyor. Ayvanın artık zarif bir sofra dekoru olmaktan öte, neredeyse ziynet eşyasına dönüştüğünü söylemek abartı olmaz. Yüksek fiyatları ile, ekranda bile “altın” kelimesiyle anılabilecek bir statüye ulaştı.

Balıkesir’de tablo biraz daha “makul” ama yine de iç acıtıcı. Manavlarda ayvanın kilosu 200 TL, tek ayva ise 50 liraya satılıyor. Yani Balıkesir’de ayva, çilekle yarışıyor; İstanbul’da ise neredeyse altınla... Fiyatlar o kadar yüksek ki, tüketiciler ayvayı almak için adeta yatırım yaparcasına göz ucuyla bakıyor.

Bir yanda gram altın:
Alış: 7.700,39 TL
Satış: 7.701,32 TL

Diğer yanda ayva… Sebze Meyve Dünyası’nda kilosu 450 TL, yüzlerce değerlendirme, yüzlerce soru, yüzlerce şaşkın bakış. “Sevilen ürün” etiketi var ama seveni artık bakarak seviyor. Bu koşullarda, altın ve ayva arasındaki farklar gittikçe eriyor. Bir zamanlar değerli bir ziynet olarak görülen altın, bugün mutfaklara girmekte zorlanan bir meyveyle yarışıyor.

Çilek desen, o da masum değil. Balıkesir’de kilosu 250 TL. Altı tane çilek 50 lira. Yani bir avuç mutluluk, bir banknot ediyor. Artık her meyve, bir küçük servete dönüşmüş durumda. Bu fiyat artışları, sofraların da daraldığının bir habercisi.

Eskiden “altın pahalı” diye konuşulurdu, çünkü sadece takılar ve bilezikler değil, soğuk kış günlerinde biriken altın değerinden de bahsedilirdi. Ama bugün mutfakta yankılanan bir cümle var:
“Altın ayvayı yedi!”

Ayva, eskiden hoşaflık bir meyve iken, bugün hatıralık bir nesneye dönüştü. Evet, tezgâhlarda hala duruyor ama sepete girmiyor. Çünkü artık ayva yenmiyor, seyrediliyor. Altın ve ayva arasındaki sınır o kadar ince ki, ikisinin de değeri birbirine yakınlaşmış durumda. Her ne kadar altının fiyatı değişse de, ayva fiyatları artık o kadar yüksek ki, sofralara zarar veren tek şey artık yüksek fiyatlar oldu.

Bu artış sadece fiyatların değil, sofraların da daraldığının habercisi. Ayva, bir zamanlar halkın sofralarındaki sadelik simgesiyken, şimdi yalnızca gözleri kamaştıran bir simgeye dönüştü. Hangi meyve bize bunu yaptı? Ayva!